تاریخچه و خط زمانی
روند شکلگیری این ابتکار را از نخستین نشست تا امروز دنبال کنید.
بیشتر بخوانیدروند
روند ویانا کنشگران دموکراتیک را به هم پیوند میدهد، تعهدات مشترک را ثبت میکند و نشستهای پیوسته را به سابقهای عمومی و پایدار تبدیل میسازد.
روند شکلگیری این ابتکار را از نخستین نشست تا امروز دنبال کنید.
بیشتر بخوانیدبرنامهها، بیانیهها، اعلامیهها و دستاوردهای کنفرانسها را ببینید.
بیشتر بخوانیدانتشارات روند ویانا را به زبان درست بخوانید و دانلود کنید.
بیشتر بخوانیدتمرکز تازه
بیانیهها، بازتاب رسانهای و انتشارات بر اساس زبان، تاریخ و رویداد تنظیم شدهاند تا بازدیدکنندگان سریع به منابع معتبر دسترسی یابند.
مشاهده اعلامیههادر ارتباط باشید


روند ویانا در سپتامبر ۲۰۲۲م. با ابتکار و حمایت پرفسور کریستیان ریدر، فهیمه زهما و نور صفا شروع شد. اولین کنفرانس آن هرچند کوچک، گام مهمی برای آغاز یک روند سیاسی فراگیر برای مردم افغانستان بود.
روند ویانا در نخستین کنفرانس خود حدود ۳۰ تن از فعالان سیاسی و اجتماعی افغانستان را گردهم آورد؛ فعالانی که در تبعید به سر میبردند و شامل نمایندگان احزاب سیاسی مخالف طالبان، بزرگان و رهبران اقوام مختلف افغانستان، مقامهای دولت پیشین و فعالان حقوق زن بودند. آنها با این هدف گردهم آمدند تا دربارهٔ یک افغانستان دموکراتیک گفتوگو کنند.
آخرین کنفرانس این روند (کنفرانس پنجم) در ماه فوریهٔ ۲۰۲۵م. برگزار گردید و این بار، حدود ۱۰۰ تن از چهرههای سیاسی و نظامی و نمایندگان ۵۰ نهاد در آن حضور داشتند.
در این کنفرانس برای تحقق دموکراسی و حاکمیت قانون در افغانستان، به تکمیل و تصویب نقشهٔ راه روند ویانا که آیندهٔ کشور را ترسیم میکند، پرداختند. این نقشهٔ راه، رویکردی هماهنگ و استراتژیک برای ایجاد آیندهای پایدار، دموکراتیک و فراگیر در افغانستان ارائه میدهد. اسناد مشمول نقشهٔ راه، حاصل مشورتهای گسترده و کار کارشناسی گروههای کاری روند ویانا است. این نقشهٔ راه به اتفاق آرا توسط همهٔ شرکتکنندگان تأیید شد.
«روند ویانا برای یک افغانستان دموکراتیک» بر اساس اصول دموکراسی، حاکمیت قانون، حقوق بشر، عدالت اجتماعی و توسعهٔ پایدار بنا شده است. این ابتکار سیاسیـفکری که از سپتامبر ۲۰۲۲م. آغاز شد، با هدف ایجاد بستری فراگیر برای گفتوگو میان نیروهای سیاسی افغانستان، گروههای مقاومت، جامعهٔ مدنی و نخبگان فکری افغانستان شکل گرفت. این حرکت توسط فعالان کمیتهٔ امداد اتریش برای افغانستان (ARC) آغاز شد؛ نهادی که از سال ۱۹۸۰ تا ۱۹۹۴م. برنامههای گستردهای برای پناهندگان افغانستان در پاکستان و افغانستان اجرا کرد.
بنیانگذاران روند ویانا، آقای پرفسور کریستیان ریدر، استاد بازنشستهٔ دانشگاه، آقای نور صفا، دیپلمات پیشین اتریشی، و بانو فهیمه زهما، فعال حقوق بشر، هستند. آنان در حال حاضر مسئولیت دفتر روند ویانا را بر عهده دارند.
پرفسور کریستیان ریدر، رئیس پیشین «ARC» و نویسندهٔ چندین کتاب دربارهٔ افغانستان، ریاست بنیاد اردی ویانا برای تحقیق، توسعه و حقوق بشر را بر عهده دارد. او بودجهٔ این پنج کنفرانس و همچنین بودجهٔ نشر کتاب «روند ویانا برای یک افغانستان دموکراتیک: گزارشی کوتاه» به زبانهای انگلیسی و فارسی را تأمین کرده است. تا اینجا، شخصیتهای کلیدی مانند خانم منیژه باختری، سفیر و نمایندهٔ دائم افغانستان در اتریش، و دکتر ولفگانگ پتریچ، دیپلمات پیشین اتریش، نیز به این ابتکار پیوسته و از این روند حمایت کردهاند.
برای پرسشها، لطفاً با دفتر روند ویانا تماس بگیرید.